Uwazi wa Takwimu na Bei za Maua Mazuri
Vyanzo vya Data na Mbinu za Kukadiria Bei
Kila namba kwenye Kikokotoo cha Mpango wa Biashara na Bei za Masoko inatokana na vyanzo 7 hai vya umma, miongozo na bei za miche za EZNDZ, bei elekezi za pembejeo za TFRA / Dayliff / TARI, na rejea ya Mkopo wa Imbeju wa CRDB Bank Foundation.
Jinsi makadirio yetu ya tahadhari ya biashara yanavyofanya kazi
Tunaweka makadirio ya tahadhari kwa makusudi tukijumuisha hasara za kawaida shambani, usafiri na ushuru wa 3%, na bei salama za kuuzia — ili mavuno au bei halisi zikiwa juu zaidi, mkulima apate ziada ya faida badala ya hasara.
Tunakadiria asilimia 80 (80%) ya miche iliyopandwa ndiyo inayokua na kutoa mavuno ya kibiashara (kwa kuzingatia hali ya hewa na wadudu).
Kila mmea unaozalisha unakadiriwa kutoa asilimia 75 (75%) ya uwezo wake wa juu badala ya rekodi za majaribio.
Bei ya mkulima inakadiriwa kwa tahadhari kuwa asilimia 40 (40%) ya bei ya rejareja ya maduka makubwa katika masoko yote.
1. Mfumo wa Maua Mazuri EZNDZ (Husawazishwa kila siku 3)
Usawazishaji wa kusoma pekee kutoka mfumo wa EZNDZ wa Maua Mazuri. Ni miongozo iliyochapishwa na kutambulishwa kama miongozo ya wakulima (isFarmerGuide: true) pamoja na bei za miche zinazouzwa pekee zinazoonekana hapa.
Maua Mazuri EZNDZ — Orodha Rasmi ya Bei za Miche (Master Data)
Hai · SawaUsawazishaji wa moja kwa moja kutoka EZNDZ Master Data, ukichukua aina bora za miche na bei halisi za miche iliyokomaa (Hardened) kwa TZS pamoja na nafasi za upandaji za kila aina.
Maua Mazuri EZNDZ — Miongozo Rasmi ya Kilimo (SOPs)
Hai · SawaUsawazishaji wa kusoma pekee wa miongozo iliyochapishwa na kutambulishwa kama miongozo ya wakulima (isFarmerGuide: true) kutoka EZNDZ. Miongozo asilia ya Kiswahili huhifadhiwa pamoja na tafsiri za Kiingereza.
2. Vyanzo 4 Hai vya Maduka Makubwa Tanzania (Kila wiki 2)
Ukusanyaji wa bei kila baada ya wiki mbili kutoka Dar es Salaam (Fast & Fresh, Nikuze orodha kamili), Arusha (Kibandani Grocery) na wastani wa kitaifa (Numbeo TZ) kwa uhakika zaidi.
Fast & Fresh Tanzania (Supermarket ya Mtandaoni — Dar es Salaam)
Hai · SawaUkusanyaji wa bei kila baada ya wiki mbili kutoka orodha ya matunda na mbogamboga ya Fast & Fresh Tanzania (Dar es Salaam).
Kibandani Grocery Arusha (Bei za Rejareja Kanda ya Kaskazini)
Hai · SawaUkusanyaji wa bei moja kwa moja kutoka Kibandani Grocery Arusha, ukitoa uhakika wa ziada wa bei za rejareja Kanda ya Kaskazini (ndizi, parachichi, kabichi, nyanya, hoho, mananasi na viazi).
Nikuze Food Products Tanzania (Orodha Kamili ya Mazao — Dar es Salaam)
Hai · SawaUkusanyaji wa bei kila baada ya wiki mbili kutoka orodha kamili ya matunda na mbogamboga ya Nikuze (ndizi za kisukari/mshale/mzuzu, parachichi, nyanya, hoho, kabichi na viazi).
Kielelezo cha Bei za Rejareja za Numbeo Tanzania (Hifadhi ya Kitaifa)
Hai · SawaWastani wa kitaifa wa bei za maduka makubwa Tanzania (TZS/kg) kwa ndizi, nyanya, viazi na vitunguu kama chanzo cha 4 cha uhakika.
3. Taarifa Rasmi za Serikali za Bei za Jumla na Kanuni ya −25%
Tunachukua taarifa rasmi za Wizara ya Kilimo × TAHA (PDF ya wiki), Wizara ya Viwanda na Biashara (MIT masoko 31), na WFP/HDX. Pale ambapo bei ya soko la ndani haijachapishwa kwa zao fulani, tunakadiria 25% chini ya bei ya supermarket (supermarket × 0.75).
Kanuni ya Makadirio ya Soko la Ndani (−25% chini ya Supermarket)
Hai · SawaPale ambapo bei ya soko la ndani haijachapishwa moja kwa moja kwa zao fulani, bei ya soko la ndani hukadiriwa kuwa chini kwa 25% ya bei ya maduka makubwa (supermarket × 0.75) na kuwekewa alama wazi.
Wizara ya Kilimo × TAHA — Taarifa ya Wiki ya Bei za Mazao
Hai · SawaTaarifa rasmi ya wiki ya Wizara ya Kilimo na TAHA inayochapisha bei za jumla (TZS/kg) za nyanya, vitunguu, karoti, pesheni na viazi katika mikoa 6 mikuu (Arusha, Dar, Dodoma, Kilimanjaro, Mbeya na Njombe).
Wizara ya Viwanda na Biashara (MIT) — Bei za Jumla Mikoa 31
Hai · SawaMfumo rasmi wa Taarifa za Masoko wa Wizara ya Viwanda na Biashara unaochapisha bei za jumla (TZS/kilo 100) katika masoko 31 ya Tanzania Bara kwa viazi mviringo, mahindi, mchele na maharage.
WFP / HDX — Takwimu Wazi za Bei za Chakula Tanzania
Hai · SawaHifadhidata wazi ya Shirika la Chakula Duniani (WFP/HDX) inayotoa bei za jumla za mazao katika masoko ya mikoa zaidi ya 25 nchini Tanzania.
4. Orodha ya Bei za Kina za Pembejeo za Kilimo (34)
Kila gharama ya upimaji udongo, kulima, mbolea (TFRA Bei Elekezi), umwagiliaji (Dayliff / Beseni-Mifereji), miti/kamba, viuatilifu vya TPHPA, mitego ya feromoni, makreti, upakiaji, ushuru wa 3% na rejea ya mkopo wa Imbeju imewekwa wazi hapa chini.
Muundo wa awali wa Mkopo wa Kikundi wa Imbeju (Maua Mazuri × CRDB Bank Foundation): hadi TZS 5,000,000 kwa mkulima, gharama nafuu 7% kwa mwaka, hadi miezi 15 kwa ndizi, amana ya kikundi 10% inayorejeshwa, bima ya mazao ~1%, na +5% miche ya ziada bure kutoka Maua Mazuri.
Tembelea chanzo ↗Bei elekezi rasmi za biashara (bila ruzuku) zinazochapishwa na TFRA kwa mifuko ya DAP, TSP, Urea, CAN, NPK, MOP, Calcium Nitrate na Minjingu.
Tembelea chanzo ↗Bei rasmi za mifumo ya umwagiliaji wa matone ya Dayliff robo ekari (TZS 867,595 kwa migomba/miti na TZS 1,156,742 kwa mbogamboga), zikigawanywa kwa muda wa matumizi wa miaka 3.
Tembelea chanzo ↗Viwango rasmi vya TARI/SUA vya upimaji udongo, kulima kwa trekta, mashimo, samadi, miti/kamba, viuatilifu vya TPHPA, mitego ya feromoni, makreti, upakiaji, na ushuru wa halmashauri (3%).
Tembelea chanzo ↗| Pembejeo / Huduma | Kundi | Kipimo | Bei Elekezi | Chanzo Rasmi | Imehakikiwa |
|---|---|---|---|---|---|
|
Viuatilifu vya TPHPA (Ukungu na Wadudu) — Miti/Migomba (kwa ekari)
Kudhibiti ukungu, chule, na wadudu shambani.
|
Ulinzi wa Mazao | acre / cycle | TZS 210,000 |
Published Tanzanian Agrovet Retail Prices (TPHPA) ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Viuatilifu vya IPM (Bt, Spinosad, Ridomil, Copper) — Mbogamboga (kwa ekari)
Hulinda dhidi ya kantangaze, lupa wa kabichi na ukungu.
|
Ulinzi wa Mazao | acre / cycle | TZS 680,000 |
EZNDZ Tomato & Pepper SOP IPM Budget (TPHPA) ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Mitego ya Feromoni, Vifaa vya Kujikinga (PPE) na Uchakavu wa Bomba (kwa ekari)
Vifaa vya lazima vya usalama na mitego ya mapema ya wadudu.
|
Ulinzi wa Mazao | acre / cycle | TZS 160,000 |
EZNDZ SOP Safety & IPM Equipment Benchmark ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Majani ya Boroni, Zinki na Kalsiamu (kg 5 / L 5)
Huzuia maua kudondoka na kuoza kitako cha matunda.
|
Mbolea | 5 kg pack | TZS 45,000 |
Tanzanian Agrovet Retail Benchmark ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Kalsiamu — YaraLiva Nitrabor / Calcinit (kg 25)
Huzuia kuoza kwa kitako cha nyanya na pilipili hoho (Blossom-End Rot).
|
Mbolea | mfuko wa kg 25 | TZS 95,000 |
TFRA / Yara Tanzania Agro-Dealer Price ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Kukuzia ya CAN (mfuko wa kg 50)
Mbolea ya kukuzia isiyoongeza tindikali kwenye udongo.
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 92,000 |
TFRA Official Indicative Prices (Bei Elekezi) ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Kupandia ya DAP (mfuko wa kg 50)
Bei elekezi ya soko bila ruzuku kwa makadirio salama.
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 125,000 |
TFRA Official Indicative Prices (Bei Elekezi) ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Magnesiamu — Magnesium Sulphate (kg 25)
Inapendekezwa hatua ya 4 ya nyanya kuongeza rangi na utamu.
|
Mbolea | mfuko wa kg 25 | TZS 55,000 |
Tanzanian Agrovet Retail Benchmark ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Minjingu Mazao (mfuko wa kg 50)
Mbolea ya kupandia inayozalishwa nchini Tanzania.
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 75,000 |
TFRA Official Indicative Prices (Bei Elekezi) ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Potashi — MOP (mfuko wa kg 50)
Potashi huimarisha ganda la tunda, uzito na uimara safarini.
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 115,000 |
TFRA / Tanzanian Agro-Dealer Price ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya NPK 17:17:17 / YaraMila (mfuko wa kg 50)
Mbolea mchanganyiko ya NPK inayowekwa kila miezi 2 kwenye migomba na mbogamboga.
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 118,000 |
TFRA Official Indicative Prices (Bei Elekezi) ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Mbolea Maalum ya Parachichi NPK isiyo na Kloridi (SOP, kg 50)
Inahitajika na mwongozo wa parachichi kwani mparachichi hauvumilii chumvi ya kloridi.
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 135,000 |
TFRA / TARI Approved Specialty Fertilizer Price ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Kupandia ya TSP (mfuko wa kg 50)
Mbolea ya fosforasi ya kujenga mizizi imara.
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 115,000 |
TFRA Official Indicative Prices (Bei Elekezi) ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Mbolea ya Urea 46% N (mfuko wa kg 50)
Mbolea ya kukuzia majani na shina (Nitrojeni).
|
Mbolea | mfuko wa kg 50 | TZS 100,000 |
TFRA Official Indicative Prices (Bei Elekezi) ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Nguvukazi ya Kuvuna Alfajiri na Kupanga Madaraja (kwa kg)
Kuvuna alfajiri na kupanga madaraja hupunguza hasara na kuongeza bei.
|
HARVEST_PACKAGING | kg | TZS 25 |
Tanzania Post-Harvest Handling Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Vifungashio — Makreti ya Plastiki (uchakavu) / Magunia (kwa kg)
Huzuia matunda kupondeka safarini na kupunguza hasara ya asilimia 10–20.
|
HARVEST_PACKAGING | kg | TZS 20 |
EZNDZ Post-Harvest & TAHA Cold-Chain Packaging Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Mfumo wa Matone wa Dayliff — Mbogamboga (kwa msimu/ekari)
Huzuia majani kulowana na kupunguza magonjwa ya ukungu na uozo mweusi.
|
Umwagiliaji | acre / season | TZS 771,160 |
Davis & Shirtliff Tanzania (Dayliff Catalog) ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Mfumo wa Matone wa Dayliff — Migomba/Parachichi (kwa mwaka/ekari)
Huokoa asilimia 30–40 ya maji kwenye mashamba makubwa ya kibiashara.
|
Umwagiliaji | acre / year | TZS 1,156,800 |
Davis & Shirtliff Tanzania (Dayliff Catalog) ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Umwagiliaji wa Beseni / Mifereji / Pampu (kwa ekari/msimu)
Mfumo nafuu wa umwagiliaji kwa wakulima wadogo (mifereji, beseni au pampu).
|
Umwagiliaji | acre / cycle | TZS 500,000 |
Maua Mazuri Banana Business Case & Smallholder Irrigation Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Mafuta ya Pampu / Umeme na Ada ya Maji (kwa ekari/msimu)
Gharama za mafuta ya pampu au ada za skimu ya umwagiliaji.
|
Umwagiliaji | acre / cycle | TZS 140,000 |
EWURA Fuel & Irrigation Scheme Fee Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Nguvukazi — Kupanda, Palizi, Kupogolea na Kukagua Shamba (kwa ekari)
Inajumuisha kupandikiza, palizi, uwekaji mbolea, kupogolea na kupuliza dawa.
|
Nguvukazi | acre / cycle | TZS 450,000 |
Tanzania Agricultural Wage Benchmark (TARI/SUA) ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Kuchimba Mashimo (60×60×60 cm) au Matuta (kwa ekari)
Kuchimba mashimo na kutenga udongo wa juu au kujenga matuta yaliyoinuliwa.
|
Maandalizi Shamba | ekari | TZS 250,000 |
Tanzania Casual Farm Labor & EZNDZ SOP Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Kufyeka Vichaka na Kung'oa Visiki (Bila Kuchoma Moto)
Miongozo ya EZNDZ inakataza kuchoma moto ili kulinda viumbe hai na matandazo.
|
Maandalizi Shamba | ekari | TZS 120,000 |
TARI / EZNDZ SOP Field Prep Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Kulima na Kusawazisha kwa Trekta (kwa ekari)
Kulima kwa kina (sm 15–35) huvunja tabaka gumu kabla ya kutengeneza matuta/mashimo.
|
Maandalizi Shamba | ekari | TZS 180,000 |
Tanzania Commercial Tillage Benchmark (TARI/SUA) ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Kulianika Shamba Juani, Mwarobaini / Chokaa ya Kilimo (kwa ekari)
Huuwa mabuu ya kantangaze, minyoo fundo na kurekebisha uchachu wa udongo.
|
Maandalizi Shamba | ekari | TZS 140,000 |
EZNDZ Tomato/Cabbage SOP & TZ Agrovet Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Upakiaji Shambani na Upakuaji Sokoni (kwa kg)
Gharama za wabebaji kupakia shambani na kupakua sokoni.
|
MARKET_LOGISTICS | kg | TZS 15 |
Tanzania Wholesale Market Porterage Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Ushuru wa Mazao wa Halmashauri na Soko (3%)
Kiwango cha kisheria cha ushuru wa mazao ya chakula Tanzania (3%).
|
MARKET_LOGISTICS | 3% of farm-gate value | 3% |
Tanzania Local Government Produce Cess Cap (3%) ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Usafirishaji wa Miche kutoka Kitaluni hadi Shambani
Inajumuisha badala ya bure 100% kwa miche yoyote ikiharibika safarini.
|
Usafiri wa Miche | oda | TZS 80,000 |
Maua Mazuri Nursery Logistics Benchmark ↗
Bei Rasmi ya Msambazaji
|
21/11/2026 |
|
Samadi Iliyoiva kwa Wingi (sawa na kg 50, usafiri wa Canter)
Hupikwa miezi 3–9 kabla ya kutumia; wakulima wenye mifugo wanaweza kuchagua samadi ya nyumbani.
|
ORGANIC_MANURE | 50 kg equiv. | TZS 4,000 |
TARI / SUA & Maua Mazuri Bulk Manure Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Samadi ya Mifugo ya Shambani (gharama ya kukusanya tu, kg 50)
Hupunguza sana gharama za msimu wa kwanza kwa wakulima wafugaji.
|
ORGANIC_MANURE | 50 kg equiv. | TZS 1,000 |
Smallholder Mixed-Farm Composting Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Upimaji wa Udongo Maabara (pH, NPK na Mboji)
Sampuli moja inatosha hadi ekari 5 za udongo unaofanana.
|
Upimaji Udongo | sampuli / ekari 5 | TZS 60,000 |
TARI / SUA Soil Laboratory Fee Schedule ↗
Taarifa Rasmi ya Serikali
|
21/11/2026 |
|
Matandazo ya Nyasi Kavu na Kutandaza (kwa ekari)
Acha nafasi ya sm 5–15 kuzunguka shina kuzuia kuoza shina.
|
STAKING_MULCH | ekari | TZS 120,000 |
TARI / EZNDZ SOP Field Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Miti ya Kuegemeza Mikungu / Miche Michanga (kwa ekari)
Huzuia migomba mizito kuanguka na upepo.
|
STAKING_MULCH | ekari | TZS 150,000 |
Tanzania Orchard & Banana Field Supply Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
|
Miti ya Kusimika (m 1.5–2) na Kamba za Nailoni 4 mm (kwa ekari)
Huzuia matunda kugusa udongo na kuongeza daraja la 1 hadi 90%.
|
STAKING_MULCH | ekari | TZS 520,000 |
EZNDZ Tomato & Sweet Pepper SOP Budget Benchmark ↗
Kiwango cha Utafiti (TARI/SUA)
|
21/11/2026 |
Umeona mabadiliko ya bei kwenye soko lako au duka la pembejeo?
Wakulima, wafanyabiashara na maafisa ugani wanaweza kutuma bei mpya za soko moja kwa moja kwenye ukurasa wa Bei za Masoko.